با یاري خداوند متعال همایش " یک شهر برای سلامتی بانوان " از سوی دفتر بانوان دانشگاه علوم پزشکی مشهد با همکاری دفتر مدیرکل دفتر امور زنان و خانواده استانداری خراسان رضوی و انجمن سلامت بانوان سپند در تاریخ 28 / 07/ 1404 در سالن آمفی تئاتر مجتمع شهدای سلامت برگزار گردید.
هدف اصلی از برگزاری این همایش، پرداختن به موضوع سلامت زنان با نگاهی بینبخشی و بینرشتهای اعلام شده است.
در ابتدا فاطمه حامد در همایش «یک شهر همراه سلامت بانوان» که با محوریت اطلاعرسانی و فرهنگسازی در زمینه پیشگیری از سرطان پستان برگزار شد، با اشاره به جایگاه مهم سلامت زنان در تحکیم بنیان خانواده اظهارکرد: سلامت زنان، سلامت خانواده را تضمین میکند و یکی از محوریترین موضوعات در زندگی بشر به شمار میرود. از این رو دفتر امور زنان و خانواده استانداری با تشکیل کمیته سلامت بانوان، برنامهریزیهای جامعی را برای ارتقای سلامت زنان در استان آغاز کرده است.
وی افزود: نخستین موضوع مورد توجه این کمیته، پیشگیری از سرطان پستان بوده که به دلیل شیوع قابلتوجه آن در میان بانوان خراسان رضوی، در دستور کار جدی قرار گرفته است. با توجه به ماه اکتبر به عنوان ماه جهانی اطلاعرسانی درباره سرطان پستان، این همایش همزمان با سایر برنامهها در سطح استان برگزار شده است.
مدیرکل دفتر امور زنان و خانواده استانداری تصریح کرد: همزمان با این برنامه، در 34 شهرستان خراسان رضوی همایشهایی مشابه در حال برگزاری است. هدف اصلی این برنامهها، اطلاعرسانی و آگاهیبخشی به گروههای بانوان تأثیرگذار در جامعه از جمله دهیاران، رابطان سلامت، مربیان آموزشی و فعالان اجتماعی است تا آنان بتوانند نقش خود را در ترویج سلامت زنان در مناطق شهری و روستایی ایفا کنند.
حامد با اشاره به برنامههای پیشبینیشده این پویش گفت: در هفتم یا هشتم آبانماه، برنامههای فرهنگی و ورزشی متنوعی در پارکهای بانوان سراسر استان برگزار خواهد شد تا پیام سلامت و پیشگیری از سرطان به شکلی گستردهتر در میان زنان استان ترویج یابد.
وی همچنین از نهادها و مجموعههایی که در اجرای این برنامهها همکاری داشتهاند قدردانی کرد و گفت: از حمایت و همراهی بنیاد توسعه خراسان، بنیاد سپند، بنیاد رشد و توسعه زنان خراسان رضوی، انجمن بیماران سرطانی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، شهرداریها و فرمانداریها بهویژه شهرداری مشهد تشکر میکنم.
مدیرکل دفتر امور زنان و خانواده استانداری در پایان ابراز امیدواری کرد: با تداوم چنین برنامههایی شاهد کاهش بروز این بیماری در میان زنان استان باشیم و بانوان خراسان رضوی هر روز سالمتر، شادابتر و بانشاطتر زندگی کنند.
نقش زنان در نظام سلامت کشور کلیدی است
محمدعلی نبیپور، معاون سیاسی و اجتماعی استانداری خراسان رضوی نیز با اشاره به جایگاه مهم سلامت در سیاستهای عمومی کشورها اظهارکرد: سلامت از مهمترین شاخصهای توسعه هر جامعه است و یکی از پارامترهای اساسی در ارزیابی وضعیت کشورها محسوب میشود. در این میان، سلامت بانوان از اهمیت مضاعفی برخوردار است؛ چرا که زنان پایه و اساس خانواده و محور پویایی جامعهاند؛ با وجود این اهمیت، گاهی در حوزه سلامت بانوان نوعی غفلت یا تبعیض جنسیتی مشاهده میشود، در حالیکه سلامت زنان نه تنها در ایران بلکه در سراسر جهان از جایگاه ویژهای برخوردار است.
وی دو چالش اصلی در حوزه سلامت زنان را سرطان پستان و چاقی عنوان کرد و گفت: چاقی به معنای اضافه وزن و کمتحرکی است و هر دو این مسائل، تهدیدی برای سلامت بانوان محسوب میشوند و نیازمند توجه جدی و برنامهریزی مستمر هستند.
معاون سیاسی و اجتماعی استانداری خراسان رضوی با اشاره به نقش کلیدی زنان در نظام سلامت کشور تصریح کرد: نیمی از جمعیت کشور را زنان تشکیل میدهند و بیشترین درصد نیروهای فعال در حوزه سلامت شامل پرستاران، پزشکان و کادر درمانی، زنان هستند. بنابراین تأثیر زنان در ارتقای سلامت نه تنها در حوزه خودشان، بلکه در سلامت کل جامعه بسیار پررنگ است.
نبیپور با تأکید بر اهمیت آگاهیبخشی به عنوان یکی از ارکان اصلی پیشگیری از بیماریها گفت: بسیاری از کمبودها و چالشهایی که امروز در حوزه سلامت وجود دارد، به دلیل ناآگاهی است و این مسئله در میان همه اقشار حتی تحصیلکردگان نیز مشاهده میشود؛ برگزاری پویشهای اجتماعی و فرهنگی، یکی از مؤثرترین ابزارهای ارتقای آگاهی در جامعه است.
وی ادامه داد: در حوزههای اجتماعی، فرهنگی و سیاسی، یکی از اهداف اصلی ما این است که سطح حساسیت جامعه نسبت به مسائل پیرامونی افزایش یابد. هر زمان که مردم در موضوعاتی چون سلامت، آسیبهای اجتماعی یا مبارزه با مواد مخدر به صورت فعال وارد میدان شدهاند، نتایج بهتری حاصل شده است. هرجا مسائل صرفاً دولتی و اداری باقی مانده، با چالشهای جدی مواجه شدهایم.
دکتر جعفر جندقی مدیرکل دفتر مدیریت بیماریهای غیرواگیر وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در همایش «یک شهر برای سلامتی زنان» ، با اشاره به آغاز پویش ملی آگاهیبخشی سرطان پستان از ۹ مهر تا ۹ آبان ۱۴۰۴، گفت: آمارهای سازمان جهانی بهداشت نشان میدهد موارد جدید سرطان پستان در زنان ایران از حدود ۱۵ هزار و ۵۰۰ مورد در سال ۲۰۲۲ به بیش از ۲۲ هزار و ۸۰۰ مورد در سال ۲۰۲۵ خواهد رسید.
بر اساس پیشبینیهای جهانی، تعداد موارد جدید سرطان پستان در ایران و جهان طی ۲۰ سال آینده حدود یکونیم برابر افزایش خواهد یافت و این موضوع ضرورت توجه جدی به پیشگیری، غربالگری و تشخیص زودهنگام را دوچندان میکند.
وی افزود: در حالی که میزان بروز بیماری در کشور نسبت به میانگین جهانی کمتر است، اما افزایش موارد مرگومیر دو برابر میانگین جهانی پیشبینی میشود که نشاندهنده تأخیر در تشخیص بیماری است.
مدیرکل دفتر مدیریت بیماریهای غیرواگیر وزارت بهداشت تأکید کرد: آگاهی زنان از اهمیت معاینات دورهای و مراجعه منظم به مراکز سلامت نقش تعیینکنندهای در کاهش مرگومیر ناشی از سرطان پستان دارد. هر بانویی پس از ۳۰ سالگی باید خودآزمایی پستان را بیاموزد و در فواصل منظم تحت معاینه متخصص قرار گیرد.
به گفتهی وی، سرطان پستان شایعترین سرطان در میان زنان ایرانی است و سالانه بیش از ۱۹ هزار مورد جدید از آن شناسایی میشود. در کشور، روزانه بیش از ۵۰ زن به سرطان پستان مبتلا میشوند و بهطور میانگین هر ساعت دو زن در ایران شناسایی میشوند.
دکتر جندقی با اشاره به نقش عوامل اجتماعی و محیطی در سلامت جامعه گفت: تنها ۲۰ درصد سلامت افراد در اختیار نظام سلامت است و ۸۰ درصد دیگر به عوامل اجتماعی، اقتصادی و محیطی مانند تغذیه، آلودگی هوا، استرس، درآمد و سبک زندگی مربوط میشود.
وی با تأکید بر اینکه آلودگی هوا از سوی سازمان جهانی بهداشت بهعنوان یکی از عوامل مستقل ابتلا به سرطان معرفی شده است، افزود:علاوه بر دخانیات، مصرف الکل و تغذیه ناسالم، وجود فلزات سنگین، رنگهای مصنوعی و سموم در مواد غذایی نیز خطر ابتلا به سرطان را افزایش میدهد. لازم است دستگاههای نظارتی با جدیت بیشتری این تهدیدها را شناسایی و کنترل کنند.
مدیرکل دفتر مدیریت بیماریهای غیرواگیر با هشدار درباره فعالیت مافیاهای دخانی گفت:مافیای دخانیات در حال حاضر دو گروه اصلی را هدف گرفته است؛ نخست بانوان برای افزایش میزان مصرف تا سطح مشابه مردان، و دوم جوانان برای تضمین فروش در سالهای آینده.
وی با بیان اینکه پیشگیری از سرطان پستان باید در چند سطح دنبال شود، افزود:در پیشگیری بنیادی باید عوامل خطر در جامعه کاهش یابد؛ در پیشگیری اولیه، اصلاح سبک زندگی و دوری از دخانیات اهمیت دارد؛ در پیشگیری ثانویه، تشخیص زودهنگام و درمان مؤثر باید در اولویت باشد؛ و در پیشگیری ثالث، مراقبتهای تسکینی و بازتوانی بیماران باید گسترش یابد.
دکتر جندقی سه رکن اصلی راهبرد جهانی مبارزه با سرطان پستان را شامل ارتقای سلامت و تشخیص زودهنگام، تشخیص بهموقع (حداکثر ظرف ۶۰ روز از مراجعه اولیه) و درمان جامع شامل جراحی، شیمیدرمانی، پرتودرمانی و مراقبتهای تسکینی برشمرد.
وی تأکید کرد: اگر فرآیند شناسایی، آموزش، غربالگری، تشخیص و درمان بهصورت یکپارچه اجرا شود، بیماران سردرگم نخواهند شد و نرخ بقای مبتلایان به سرطان در کشور بهطور چشمگیری افزایش مییابد.
اجرای «پویش صورتی» غربالگری سرطانهای شایع بانوان از ۹ مهر تا ۹ آبان
دکتر نغمه رزاقی، مسئول امور بانوان دانشگاه علوم پزشکی مشهد نیز در این همایش اظهار کرد: پویش صورتی غربالگری سرطانهای شایع بانوان با محوریت پیشگیری و تشخیص زودهنگام سرطان پستان و دهانه رحم، از ۹ مهر ماه تا ۹ آبان ماه در سراسر کشور و همزمان در مناطق تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی مشهد در حال اجراست.
وی هدف از اجرای این پویشها را آگاهسازی و حساسسازی بانوان در حوزه سلامت عنوان کرد و گفت: غربالگری و انجام ماموگرافی این امکان را فراهم میکند که بیماری پیش از لمس توده، شناسایی شود. تشخیص زودهنگام میتواند میزان موفقیت درمان را از حدود ۴۰ درصد به بیش از ۹۰ درصد افزایش دهد و بر اساس آمار جهانی، همین اقدام ساده و مؤثر، مرگومیر ناشی از سرطان پستان را تا ۴۰ درصد کاهش میدهد.
وی افزود: آزمایشهای پاپ اسمیر و تست HPV نیز در پیشگیری از سرطان دهانه رحم نقش بیبدیلی دارند و میتوانند بیش از ۸۰ درصد موارد جدید سرطان را پیش از بروز، شناسایی و پیشگیری کنند. در صورت تشخیص زودهنگام، نرخ درمان موفق به بیش از ۹۵ درصد میرسد.
مسئول امور بانوان دانشگاه علوم پزشکی مشهد تصریح کرد:هر بار که بانویی برای انجام غربالگری اقدام میکند، در واقع نهتنها از سلامت خود، بلکه از سلامت خانواده، جامعه و آینده محافظت میکند. این آگاهی، نخستین گام در مسیر زندگی سالمتر، آگاهانهتر و با کرامت برای بانوان سرزمین ماست.
وی با اشاره به نقش بانوان شرکتکننده در این همایش بهعنوان سفیران سلامت در محل کار و زندگی خود گفت: حضور بانوان در این پویش، به گسترش پیامهای آگاهیبخش سلامت در سطح جامعه کمک میکند و منجر به توسعه فرهنگ پیشگیری میشود.
دکتر رزاقی اعلام کرد:در بازه زمانی ۹ مهر تا ۹ آبان ماه، پویش صورتی غربالگری سرطانهای شایع بانوان بهویژه سرطان پستان بهصورت جهانی برگزار میشود و خدمات غربالگری در مراکز بهداشت بهصورت رایگان انجام میشود. موارد نیازمند دریافت خدمات تخصصیتر نیز به سطوح بالاتر ارجاع داده خواهند شد.
وی افزود: در قالب طرح ملی هفته ماموگرافی رایگان، سه مرکز منتخب در حوزه دانشگاه علوم پزشکی مشهد خدمات ویژه به بانوان ارائه میدهند؛ این مراکز شامل بیمارستان امید، کلینیک امام رضا (ع) در مشهد، و بیمارستان شهید مدرس کاشمر هستند که در آنها خدمات ماموگرافی رایگان برای بانوان واجد شرایط ارائه میشود.
مسئول امور بانوان دانشگاه علوم پزشکی مشهد در پایان خاطرنشان کرد:سبک زندگی سالم، تغذیه مناسب، تحرک بدنی کافی و ارتقاء سواد سلامت نقش کلیدی در پیشگیری از انواع بیماریها از جمله سرطان پستان دارند. مادران ما باید به این موضوع توجه ویژهای داشته باشند تا خود و خانوادهشان از بیماریهای غیرواگیر در امان بمانند.
